previous arrowprevious arrow
next arrownext arrow
PlayPause
Slider

Varoluş Felsefesi;

   Varoluş felsefesi, insan varlığının hakikatini aramaktadır. İnsanın varlığını anlamlandırabilmesi kendisi için yapabileceği yegane iyiliktir. 

 

   Søren Kierkegaard 19’yy başlarında varoluş felsefesinin temelini atmıştır. Kierkegaard’a göre insan bir oluş içerisindedir. Sürekli seçimler yaparak veya kararlar alarak insan kendini yeniden sentezler. Seçimlerimiz özgürlüğümüzden gelir. Özgürlüğümüz ise seçimlerimizin sorumluluğunu almayı gerektirir. (1)

 

  Felsefeciler insanın varoluşu üzerine farklı kuramlar oluşturmuştur. Kierkegaard’a göre varoluş sorumluluk bilinciyle oluşurken, J.P. Sartre’a göre varoluş dünyada acı çekerek, savaşarak, kendini belirler ve özünü oluşturur. (2)

 

   Temel olarak her nesnenin bir varoluşu ve bir de özü vardır. (3) Nedir öz? Nedir varoluş?

 

   “Öz, varlığı var kılan şeydir. kağıdı kağıt, insanı insan yapan unsura onun özü denir.” (4)

 

   Örneğin makas nesnesinin varoluşunu ele alalım; makas kağıt kesme ihtiyacı olmadan tasarlanamazdı. Henüz bu soyut ihtiyaç, makasın özü oldu. Peşinden makasın tasarımı yapıldı ve varlığı oluşturuldu.

 

    Ancak “insanda ama yalnızca insanda varoluş özden önce gelir. Bu demektir ki önce insan vardır; sonra o kendi özünü yaratır.” (5) (J. P. Sartre)  Bu düşünce sistemi de ateist egzistansiyalizm’in (varoluşçuluğun) temelini oluşturuyor.

 

    Varoluşu Allahçı bir bağlamda değerlendirirsek; özümüz varlığımız yaratılmadan önce tanrı tarafından oluşturulmuştur. Örnekle; yapılacak eşyanın projesi onları yapan marangozun zihninde bulunduğu gibi, varlıklar var olmadan önce ilahi zekada bulunmaktadır.

 

   Böylece Platon’la (eflatun) başlayan varoluş felsefesi 20.yy’da yeniden anlam buldu ve Nietzsche ve Kierkegaard temelinde ilerleyerek, Martin HeideggerJean-Paul Sartre, Gabriel Marcel gibi felsefecilerin odağı oldu.

 

Kaynaklar;

(1) Jean Paul Sartre – Varoluşçuluk (insan özgürlüktür)

(2) Jean Paul Sartre – Varoluşçuluk (varoluşçuluk nedir?)

(3) Jean Paul Sartre – Action

(4) Nurettin Topçu – Varoluş Felsefesi ve Hareket felsefesi (giriş)

(5) Nurettin Topçu – Varoluş Felsefesi ve Hareket felsefesi (ateist ezg.)  /  Jean Paul Sartre – Varoluşçuluk (tanrıtanımaz varoluşçuluk)

Info

Date:  10 Ocak, 2020
Kategori: Grafik Tasarımı, Sosyal Medya Post Tasarımı